1.- Vragen en antwoorden over het houden van Kunekunes :

Wat eten Kunekune varkens?
Kunekunes gedijen op een dieet van gras, vers fruit en groenten. Ze verschillen van de vleesvarkens in een kleinere behoefte aan proteïnes. Kunekunes behoeven maximaal 12 à 14% aan proteïnen van hun dagelijkse hoeveelheid eten en bij voorkeur zelfs nog iets minder. Ze hebben wel meer vezels nodig dan een vleesvarken. Kunekune varkentjes leven in de zomer van gras, fruit en groentes. In de herfst kan dit aangevuld worden met appels, eikels, noten, tamme kastagnes. In de winter als het gras zijn beste samenstelling verloren heeft, kan je bijvoorbeeld een mix geven van 1 pond 12,6% ruw eiwithoudende Alfamix Swien van Garvo bijvoorbeeld, samen met 1 pond hooi en water, maar ook voederbieten en winterpenen vinden ze heerlijk. . Deze hoeveelheid mag variëren al naar gelang de conditie van het varken. Er bestaat in de handel eveneens een samengestelde brok voor de hangbuikzwijntjes die ook geschikt is voor de Kunekunes. Let op ! Een te dik varken is en ongezond varken. Als je denkt dat je varken te dik is, geef je het gewoon minder voer.

Wij adviseren Alfamix Swien (ref.1030) van Garvo

Zijn er dingen die ik de Kunekunes niet mag voeren?
Tafeloverschotten van de mensen mogen niet aan de huisdiervarkens opgevoerd worden. Etensresten bij wet omschreven als vlees, beenderen, bloed of gelijk welk ander deel van de karkas van eender welk type vee en ook pluimvee, zijn strikt verboden. Dus evenmin kip, eieren noch vis. Deze richtlijn moet strikt in acht genomen worden. Evenmin mogen broodjes gegeven worden waar vleesproducten of -preparaten hebben opgezeten, want alles wat met vlees in contact is geweest, is verboden varkensvoer!
Niet goed voor uw varkentjes zijn alle uiachtigen. Geen rauwe prei, uien, sjalotjes, knoflookteentjes, e.d. Wel o.k. wanneer deze eerst gekookt zijn geweest, omdat dan het scherpe er af is. Deze uiachtigen verbranden namelijk hun slijmvliezen in mond- en keelholte en geven desgevolge blaren binnensmonds.  Knolgroenten, zoals rapen en knolselder bijvoorbeeld zijn evenmin geschikt als ze rauw zijn voor uw varken.

Hoeveel eigen land behoeven ze?
Omdat Kunekunes gedijen op gras is het belangrijk dat ze voldoende grasland ter beschikking hebben om het grootste gedeelte van het jaar te kunnen begrazen. De strikt minimale aanbeveling is 200m2 per varkentje. Men mag niet vergeten dat naast het eten van gras, zij ook de hele tijd over het gras heenlopen en in regenrijke tijden het land vertrappelen. Daarom kan je het land beter benutten als je het kan opdelen in kleinere vakken door middel van schrikdraadomheining om ze alzo om beurten de vakken te laten begrazen. Het grazen op vers gras zal ook langer kunnen doorgaan als je beschikt over een plek met harde ondergrond, zoals bijvoorbeeld een stal, waar je de varkentjes kan houden als het land té nat is.

Wat voor soort behuizing behoeven de Kunekunes?
Als je een stal hebt, zullen de Kunekunes het zeer op prijs stellen als er een dik strobed ligt in 1 van de hoeken van de stal. Als alternatief kan je ze ook laten overnachten in een Kalverenbox of in een varkenshok op hun veld. Juist dan is een zeer dik strobed erg belangrijk. Er zijn verschillende soorten Nachthokken. Er zijn zowel zeer goeie houten als kunststoffen nachthokken te koop in de handel. Een oude schaftkeet is ook zeer goed te gebruiken als nachthok voor het varken. Wijzelf verkopen eveneens zeer geschikte sleepstallen, speciaal ontworpen en gebouwd voor 2 kunekunes. Zie onderdeel te koop. 

Wat voor omheining hebben we nodig?
Schapengaas is geschikt. Alhoewel biggetjes er door kunnen ontsnappen. Het is aan te bevelen om onderaan het gaas een lijntje stroomdraad te spannen of een baar/balk te monteren om te voorkomen dat ze het gaas omhoog stoten. Elektrische bedrading kan heel effectief zijn met varkens. Met een geëlektrificeerde omheining kan je meerdere perken met varkens houden op hetzelfde veld, in gescheiden perceeltjes met elk hun eigen hok. Varkens mogen ook voortdurend verhuisd worden opdat ze geen gras hoeven te grazen waar hun eigen uitwerpselen hebben gelegen.

Hebben varkens modder nodig?
Varkens moeten in de zomer kunnen badderen in een zoel (=ondiepe plas / waterkom) om zichzelf koel te houden en om zonnebrand te voorkomen. Je kan ergens een stukje terrein nat houden om hen in te laten rollen, je kan ze voorzien van een metalen / zinken wroetbad of je laat een poel graven tot op het grondwater. Als je hen dit niet geeft, zullen ze hun drinkbak vaak omstoten om zo zelf een modderbadje te creëren. Het enige moment waarop ze van modder houden, is wanneer ze het te warm hebben. In de winter zijn ze heel ongelukkig als ze nat en vies zijn, want dit kan bij hen de oorzaak zijn van reuma en artritis.

Stinken varkens en zijn ze echt vies?
Nee. Zoals hiervoor al aangegeven, houden ze ervan zichzelf warm en droog te houden. Varkens maken vanaf hun geboorte evenmin hun slaapplaats vies als hen andere mogelijkheden geboden worden, Ze zullen meestal een plek uitzoeken, zover mogelijk van hun slaapplaats vandaan, waar ze hun ontlasting en urine laten, daardoor kun je hun keutels makkelijk opruimen.

Kan ik een beertje houden ?
Hoe meer intacte beren gehouden zouden kunnen worden, des te beter dit is voor een bredere genetische fokbasis. In Nederland zijn momenteel tussen de vijf en de tien intacte beren uit verschillende bloedlijnen aanwezig, die zorgen voor de bevruchtingen. Dit is één van de redenen waarom in Nederland nu nog alle nieuw geboren beertjes onder verdoving worden gecastreerd. Naarmate er meer fokkers zouden komen, zullen er mettertijd ook meer intacte beren bijkomen. Een intacte beer kan niet constant bij een zeug gehouden worden, tenzij je 2,4 tomen biggen per jaar wenst. Dit vereist ‘n grotere behoefte aan behuizingen en graasland voor hen. Gecastreerde beren (borgjes) zijn makkelijk handelbaar en hebben erg leuke karakters, maar alle mannelijke intacte varkens krijgen slagtanden zoals geiten en koeien hoorns krijgen met de tijd. Voorzichtigheid is geboden zodat je er niet per vergissing mee in aanraking komt! Als je hierover bezorgd bent, kan je ze door een dierenarts vakkundig laten weghalen. Een intacte beer heeft de hormonale behoefte om ongeveer 2x per week te dekken. Zo niet, dan kan hij agressieve karaktertrekjes ontwikkelen uit frustratie.  Het lot van een intacte beer is vaak dat hij grotendeels alleen komt te staan, wat absoluut ongepast is voor zijn levensverwachtingen en karakterontwikkeling. Houd bij voorkeur een intacte beer samen met een borgje voor het onmisbare gezelschap en de levensduurzaamheid.


Van hoeveel biggen kan een zeug bevallen?
De ervaringen vanuit de U.K. leren ons dat de zeug bevalt van 3 tot 14 biggen na een zwangerschapsperiode van 112 tot 116 dagen. Varkens bevallen over ’t algemeen gemakkelijk. Kunekune zeugen zijn zeer goede moeders die niet jaloers worden als de mens met hun biggen in aanraking komt.

Wat voer ik de lakterende zeug en haar biggen?
16% proteïnehoudende zeugenkorrel en vooral toegang tot veel vers gras of hooi. Voedselopname kan verdubbelen tijdens de lakterende periode. M.a.w. : een zeug met bijvoorbeeld 8 biggen heeft een voedselbehoefte van ca. 5 à 6 kg. per dag.

Welke inentingen hebben ze nodig?
Kunekunes mogen gevaccineerd worden tegen vlekziekte (lat.= Erysipelas) & Parvo. Dit kan je 2 keer per jaar doen. Als je niet meer dan 4 varkens houdt, mag je de varkens ook enten tegen de ziekte van Aujeszky. Hiervoor dien je een ontheffing tegen het verbod van het enten van Aujeszky aan te vragen bij het L.N.V. In geval van fokdoeleinden is het raadzaam om beide ouderdieren (beer en zeug) de eerste keer 6 wk., en de tweede keer 2 wk voor de bevruchting, te laten enten met het duovaccin Vlekziekte+Parvo. Dit voorkomt dat u mogelijks kan te maken krijgen met doodgeboren biggen.
 

Moeten Kunekunes ontwormd worden?
Ja. 2 x per jaar. Een zorgzaam onderhoud van hun land voorkomt grote aangroei van wormen. Iedere frequent gebruikte varkensweide moet dagelijks uitgemest worden. Als je geëlektrificeerde omheiningen gebruikt, kan je deze regelmatig verplaatsen en nieuwe uitloopgrasperken voor hen creëren, zodat ze niet hoeven te eten van het gras waarop ze hun behoeftes hebben gedaan. Dectomax & Ivomec varken inspuitingen behandelen alle worm- en schurftinfecties. Ook kunnen er anti-wormkorrels gegeven worden, maar deze bestrijden alleen de wormen en niet de huidparasieten zoals bvb. schurftmijt.

Zijn er redenen die mij zouden tegenhouden om een varken te houden ?
Ja. Een varken is een groepsdier en dient minstens met één soortgenoot gehouden te worden. Als je nabije buren hebt, is het toch verstandig om de eventuele komst van je big(gen) met hen te bespreken, om de ontgoocheling te voorkomen dat je jouw big(gen) achteraf weer zou moeten herplaatsen bij nieuwe eigenaren. Een varken kan 15 tot 20 jaar oud worden. Bedenk goed van te voren of je er al die tijd wel voor wil/kan zorgen. In Nederland moeten de varkens ook geregistreerd worden bij het LNV.


Kan ik Kunekunevlees eten?
Ja, het is zelfs heel lekker om gegeten te worden, zegt de ene en helemaal niet zegt de andere die het té vet vindt. Ze werden indertijd normaal geslacht voor ’t vlees op een leeftijd van 8 à 10 maanden. Maar als huisdierliefhebber is dit niet echt de bedoeling mogen we hier aannemen?


Hoe kan ik het gewicht van mijn varken bepalen ?
Download het bestand van de onderstaande link en open het in excel.
Nadat u de gegevens heeft ingevuld krijgt u een schatting van het gewicht
EXCEL BESTAND GEWICHT SCHATTEN VARKEN
(met dank aan Cees de Boer)

2.- Ziekte Preventie.

Voor de preventie van ziektes raden we iedereen aan, die een varken als hobbydier (huisdier) houdt, om deze link regelmatig en grondig door te lezen !

3.- Lidmaatschap v.d. K.K.V.N.

Iedereen die in het bezit is van Kunekune varkentjes, wordt sterk aanbevolen om lid te worden van de KuneKune Vereniging Nederland.

Is zeer belangrijk op gebied van bemiddelingen, raadgevingen, uitwisselingen van kennis, bijeenkomsten, evenementen en is informatie verstrekkend in de breedste zin van het woord. Eigenlijk een onmisbare bron van kennis met een interessante halfjaarlijkse e-Nieuwsbrief voor al haar leden.

Heeft u de intentie om ooit misschien eens een toompje biggen te gaan fokken, is het een conditio sine qua non om lid te zijn van de KKVN, omwille van het beheer v.d. officiële Kunekune stamboeken.

Voor meer informatie hieromtrent, klik hier.

4.- Wetgeving.

Voor wat betreft de wetgeving inzake het houden en fokken van varkentjes, is er geen beter adres dan deze link om te consulteren:

Heeft u hierna nog vragen, neemt u dan absoluut schriftelijk contact per e-mail met ons en stel ongetwijfeld uw vraag/vragen.

5.- ZigZagjes.

Voer uw Kunekunes geen voedsel wat uzelf ook niet zou eten. Dus ook geen bedorven dingen of etenswaren die over de vervaldatum heen zijn. Uw varkentjes kunnen er net zo ziek van worden als uzelf. Ook geen té vette dingen voeren. Wel brokjes of muesli voor hobbyvarkens aangevuld met voederbiet of winterpeen en soortgelijke. Beter geen tafelresten en vooral geen enkele vorm van vleeswaren. Dus ook geen afgeleide daarvan: geen vleesjus, geen brood waar vlees heeft opgezeten en dergelijke.

Beginners : vergeet geen U.B.N. nummer aan te vragen bij Productschappen Vee Vlees en Eieren. Adres: I&RVL, Postbus 9 te 7400 AA Deventer.

Als u ook gaat fokken, moet u ook biggen kunnen uitleveren. Daarvoor zijn transportdocumenten nodig. Daarvoor heeft u nood aan een B-status als varkenshouder. Die B-status kan u aanvragen via een formulier dat is te downloaden hier : www.pve.nl  Vergeet niet om een degelijke en professionele workshop te volgen vooraleer u gaat fokken; alzo ben u tenminste heel goed op de hoogte over het reilen en zeilen ervan. Zie evenementen.




Aanbevelenswaardige boeken om te lezen als je om varken(tjes) geeft :

**** "ALLEEN DE KNOR WORDT NIET GEBRUIKT" door Yvonne Kroonenberg, Uitgeverij Contact.

***** "VARKENSLIEFDE" door Katja de Bruin, uitgeverij Nijgh & Van Ditmar Amsterdam.

Oormerken kan u bestellen bij firma Hut te Emmen, telefoonnummer 0591/618344 minimaal per 100 of bij firma Merkel te Putte op telefoonnummer 0164/671414 in kleine hoeveelheden bestelbaar.